LI BAJARÊN ROJAVA LI DIJÎ BIRYARA PERWERDEYA KURDÎ XWEDÎRÊN ZIMANÊ DAYIKÊ HATIN ORGANÎZE KIRIN

Li herêma Cizîrê ya Rojava, xwendekar, malbat û Meclisên Malbatên Şehîdan li dijî biryara bi jimareya 493 a Wezareta Perwerdeyê ya Hikûmeta Demkî ya Sûriyê, ku perwerdeya bi Kurdî bi sê dersên di hefteyê de sînor dike, çalakî û xwepêşandan li dar xistin. Di çalakiyên li Hesekê, Dirbêsiyê, Tirbespiyê, Qamişlo, Amûdê, Çilaxayê, Dêrik û Til Temirê de mafê perwerdeya bi zimanê dayikê û daxwaza ku Kurdî bibe zimanê fermî yê perwerdeyê hatin derxistin.

Hat ragihandin ku li dibistanên herêma Cizîrê, ji destpêka sala nû ya perwerdeyê ya 6ê Îlonê ve, xwendekaran li dijî vê biryarê gelek çalakî li dar xistine.

XWENDEKAR LI QAMIŞLO’YÊ MEŞIYAN

Li Qamişloyê xwendekaran ji Qada Qermûtî heta avahiya Rêveberiya Herêmî ya Qamişloyê meşiyan. Di dema meşê de xwendekaran pankartên ku daxwazên wan ên ji bo naskirina mafê perwerdeya bi zimanê dayikê û fermîbûna Kurdî nîşan didan, hildan.

Di dawiyê meşê de xwendekaran bi rêveberê Herêmî yê Qamişloyê Cîhan Hesam re civîn kirin û diyar kirin ku ew sînorê sê saetan di hefteyê de ji bo perwerdeya Kurdî qebûl nakin. Hesam jî got ku dê daxwazên xwendekaran bigihîne desthilatdarên têkildar.

LI DÊRIKÊ ÇALAKIYA SÊ ROJAN

Li ber Dibistana Yûsif El Ezma ya Dêrikê, gel kon vedan û çalakiyek dest pê kir. Hat ragihandin ku çalakî dê sê rojan bidome. Di roja yekem a çalakiyê de dehan xwendekar û malbatên wan beşdarî çalakiyê bûn.

Esma Îsam, li ser navê Înisiyatîfa Xwendekaran, axivî û got ku biryara hikûmeta demkî Kurdî sînor dike û ev yek binpêkirina mafên mirovan e. Di çalakiyê de hat diyarkirin ku gelê Rojava dê tu carî ji destkeftiyên bi Şoreşa Rojava re bidestxistî dev jê bernede. Herwiha bang li naskirina Kurdî wek zimanê fermî di Destûra Sûriyê de hat kirin.

LI AMÛDÊYÊ DAXWAZA KU HEMÛ DERS KURDÎ BIN

Li çalakiyê ku li Qada Jina Azad a Amûdê hat lidarxistin, lêkolîner Arşek Baravî axivî. Wî got ku sînor kirina perwerdeya Kurdî bi sê saetan re li gel çand û kultura gelê Kurd nagunce.

Baravî diyar kir ku gelê Kurd salên dirêj ji bo mafê perwerdeya bi zimanê xwe re têkoşîn kiriye û got ku heta daxwaza ku hemû ders bi Kurdî bên dayîn pêk neyê, dê çalakî bidomin.

LI ÇILAXAYÊ BOYKOTA DERSAN

Li Çilaxayê xwendekar û malbatên wan ên dersan boykot kirine, li ber Navenda Perwerdeyê kom bûn û pankartên ku diyar dikirin perwerdeya Kurdî mafekî qanûnî û siyasî ye hildan.

Di daxuyaniya Henîfa Reşîd de hat gotin ku biryara Wezareta Perwerdeyê ya Sûriyê nayê qebûlkirin. Hat tekez kirin ku li Rojava xwendekar 14 sal in ji dibistana seretayî heta zanîngehê bi Kurdî perwerde dibin û ev mafekî wan e. Xwendekar û malbatên wan xwestin ku daxwazên wan bigihînin desthilatdarên têkildar.

LI TIL TEMIRÊ BANGA PAŞVEKISANDINA BIRYARÊ

Meclisa Malbatên Şehîdan a Til Temirê û xwendekaran li Parka Meclisa Malbatên Şehîdan û Dibistana Meyselûnê ji bo perwerdeya Kurdî daxuyaniyên cuda dan.

Di daxuyaniyan de hat diyarkirin ku Kurdî yek ji bingehên nasname û çandê ye û zarokên Kurd mafê xwe hene ku bi zimanê dayikê xwe perwerde bibin. Banga hikûmeta demkî hat kirin ku biryara derbarê perwerdeya Kurdî de paşde bikişîne.

Di daxuyaniyê de hat tekez kirin ku daxwazên perwerdeya Kurdî bi rêyên aştiyane hatine derxistin. Çalakî bi dirûşma “Bê ziman jiyan nabe” bi dawî bû.

LI TIRBESPİYÊ, HESEKÊ Û DIRBÊSIYÊ DAXUYANIYA HEVBEŞ

Li Meclisên Malbatên Şehîdan ên li Hesekê, Dirbêsiyê û Tirbespiyê, xwendekar û endamên meclisan daxuyaniyên hevbeş dan.

Di daxuyaniyan de hat gotin ku sînor kirina zimanê Kurdî bi tenê çend saetên dersên sembolîk, berdewamiya zihniyeta yekreng û asîmîlasyonê ye. Hat tekez kirin ku Kurdî ne tenê amûrekî ragihandinê ye, lê aynı zamanda bingehê hebûn, nasname, gel û dîrokê ye.

Di daxuyaniyan de sê daxwazên bingehîn hatin derxistin. Di pêşî de hat xwestin ku biryara kêmkirina dersên Kurdî were redkirin û ev gav wek binpêkirina Peymana 29ê Rêbendanê û hebûna gelê Kurd were nirxandin.

Duyem, hat xwestin ku Kurdî li hemû dibistanên amadeyî û qadên din ên perwerdeyê yên herêmê, digel Erebî, bibe zimanê fermî yê perwerdeyê.

Sêyem, bang hat kirin ku dawî li hewildanên guhertina navên Kurdî yên herêman û siyaseta qutkirina têkiliya zarokan bi zimanê dayikê xwe bê anîn. Hat gotin ku van cure sepandinan ji bo aştiya civakî û biratiya gelan xeteriyeke cidî çêdike.