BOLAT: XEBATÊN JI BO VEKIRINA DERIYÊ GUMRÛKÊ YA NISÊBÎN-QAMIŞLO HATINE LEZGÎNKIRIN

Wezîrê Bazirganiyê yê Tirkiyeyê Ömer Bolat ragihand ku xebatên ji bo vekirina deriyê gumrûkê ya di navbera Nisêbîn û Qamişlo de heta dawiya salê ji bo bazirganî, rêwiyan û veguhastina tranzît hatine lezgînkirin.

Bolat di civîna “Herêmên Bazirganiya Azad û Pîşesaziyê ya Sûriyeyê û Jiyana Veberhênanê” de ku li TOBB hate lidarxistin de axivî û got ku Tirkiye gavên xwe ji bo vejandina têkiliyên aborî yên bi Sûriyeyê re didomîne.

Wî bîr xist ku TOBB û Şirketa Gumrûk û Turîzmê di 22 salên dawî de bi pergala avakirin-xebitandin-veguheztinê 20 deriyên gumrûkê nûve kirine. Her weha got ku rêveberiya nû ya Sûriyeyê di demeke kurt de pêşketinên girîng bi dest xistiye û Tirkiye dê piştgirîya xwe ji bo nûavakirina Sûriyeyê bidomîne.

Bolat diyar kir ku ji bo gihîştina armanca 10 milyar dolarî ya bazirganiya derve ya di navbera her du welatan de, pêdivî ye ku hilberandin, veberhênan û binesaziya veguhastinê ya bejayî û deryayî were xurtkirin.

Wî ragihand ku ji bo vekirina Deriyê Gumrûkê ya Nisêbîn-Qamişlo heta dawiya salê ji bo bazirganî, rêwiyan û tranzîtê xebatên teknîkî û îdarî bi lez tên domandin.

Bolat got ku piştî destpêkirina dîsa ya bazirganiya tranzîtê di meha Nîsanê de, bazirganî bi Lubnan, Urdun, Iraq, Erebistana Siûdî, Kuweyt, Qeter, Mîrnişînên Erebî yên Yekbûyî, Oman û Behreynê jî dîsa hereket kiriye.

Wî bal kişand ser ku şerê li Kendava Farisê û metirsiyên Tengava Hürmüzê girîngiya korîdorên veguhastina bejayî zêde kirine û pêdivî ye ku korîdorên veguhastin û enerjiyê yên ji Tirkiyeyê derbasî Sûriye, Urdun, Iraq û welatên Kendavê dibin werin pêşvebirin.

Serokê Giştî yê Deriyên Sînor û Gumrûkan ên Sûriyeyê Kuteybe Ahmed Bedevî jî di axaftina xwe de got ku Sûriye ketiye qonaxa nûavakirinê û piştgirîya Tirkiyeyê ya ji gelê Sûriyeyê re dê qet neyê jibîrkirin.

Bedevî veberhênerên Tirkan vexwend ku beşdarî projeyên Herêma Bazirganiya Azad a Îdlibê û Herêma Pîşesazî û Limana Hişk a Seraqib bibin. Wî got ku bi teşwîqên bac, darayî û gumrûkê armanc ew e ku ne tenê bazirganî zêde bibe, lê pergala yekgirtî ya hilberandin û zincîra peydakirinê di navbera Tirkiye û Sûriyeyê de were avakirin.

Deriyê Sînorê Nisêbîn-Qamişlo, ku di sala 1967’an de hate vekirin û piştî destpêka şerê navxweyî yê Sûriyeyê di sala 2011’an de hate girtin, piştî qedandina xebatên binesaziyê û danûstandinên teknîkî û dîplomatîk tê plan kirin ku dîsa ji bo derbasbûnên navneteweyî were vekirin.