JI ALIYÊ YJK-E Û KON-MED’Ê VE LI DIJÎ QIRKIRINA JINAN GAVÊKE TÊKOŞÎNA CIVAKÎ

Yekîtiya Jinên Kurd ên Almanyayê (YJK-E) û Konfederasyona Civakên Demokratîk ên Kurdistaniyên Almanyayê (KON-MED), li dijî şîdeta li dijî jinan û kuştinên jinan, dê ji 1’ê Mijdarê heta 8’ê Adarê, Roja Cîhanî ya Jinan a Kedkar, dest bi kampanyayeke têkoşînê bikin. Di çarçoveya vê kampanyayê de, ku bi sernavê “Em Têkoşîna Xwe ya Civakî li Dijî Qirkirina Jinan û Zihniyeta Mêrperest Mezin Dikin” hatiye ragihandin, dê li seranserê Almanyayê semîner û çalakiyên cuda bên lidarxistin.

Di daxuyaniya hevbeş de hate gotin ku armancên bingehîn ên vê kampanyayê parastina mafê jiyana jinan, têkoşîna li dijî zihniyeta mêrperest, pêşxistina têgihiştina malbata demokratîk û xurtkirina wekheviya jin û mêr in.

Di daxuyaniyê de agahiyên ku li gorî wan ji destpêka sala 2026’an ve li Almanyayê 105 jin hatine kuştin, hatin parvekirin. Her wiha hate gotin ku ji sedî 10 ê van jinan jinên Kurd in. Di daxuyaniyê de hate tekez kirin ku kuştinên jinan tenê hejmar nînin; her yek ji wan jiyanek, xewn, malbat, zarok û pêşerojeke nîvco mayî hebû.

“KUŞTINÊN JINAN NE BÛYEREKE TESADUFÎ NE”

YJK-E û KON-MED diyar kirin ku kuştinên jinan ne tesaduf in, lê encama belavbûna zihniyeta mêrperest di qadên cuda yên jiyana civakî de ne. Di daxuyaniyê de hate bal kişandin ku yek ji qadên ku jin herî zêde tê de rastî şîdetê tên, mal û hawîrdora malbatê ye, ku divê cihê ewlehiyê be. Hate gotin ku pêşxistina têgihiştina malbata demokratîk yek ji mijarên bingehîn ên têkoşîna li dijî şîdetê ye.

Di daxuyaniyê de hate destnîşankirin ku ew nêrîn ku mafê biryardana li ser cil û berg, têkiliyên civakî, jiyana kar û awayê jiyana jinê ji xwe re dibîne, bingeha şîdetê pêk tîne. Ji ber vê yekê, di malbatê de divê wekhevî bingeh bê girtin.

TEKÎD LI SER TÊGIHIŞTINA MALBATA DEMOKRATÎK

Di daxuyaniyê de hate gotin ku şîdeta li dijî jinan nikare tenê wekî pirsgirêkeke kesane bê nirxandin. Wekheviya ku di nav malbatê de dest pê dike, ji awayê mezinbûna zarokan û pergala perwerdehiyê heta jiyana kar û têkiliyên civakî, di gelek qadên din de xwe ji nû ve diafirîne.

Di daxuyaniyê de hate tekez kirin ku divê ew nêrîn biguhere ku ji zarokên kur re serdestî û ji keçikan re bindestî hîn dike. Her wiha hate gotin ku bêparhiştina jinan ji serxwebûna aborî û neçarhiştina wan ku li hember şîdetê bêdeng bimînin, pirsgirêkê kûrtir dike.

Hate gotin ku têgihiştina malbata demokratîk divê jiyaneke ku tê de jin bêdeng nayên hiştin, jin û mêr xwedî mafên wekhev in, rêzgirtina ji hev û biryardana hevpar bingeh digirin û zarok wekî kesên azad tên mezin kirin, îfade bike.

BANG JI BO RONÎKIRINA MIRINÊN DI KAMPOYÊN PENABERAN DE

YJK-E û KON-MED her wiha bal kişandin ser şertên ku jin û ciwan di kampoyên penaberan ên li Almanyayê de bi wan re rû bi rû dimînin. Hate gotin ku jin û ciwanên ku ji şer, zilm û şîdetê reviyane û penaberî Almanyayê kirine, carinan rastî bêewlehî, veqetandin, cudakariyê, zexta derûnî û fikarên derbarê pêşerojê de tên.

Di daxuyaniyê de hate gotin ku mirinên jin û ciwanên ku di kampoyên penaberan de wekî xwekujî hatine tomarkirin, derbarê şertên jiyanê û têrêkirina mekanîzmayên parastinê de pirsên cidî derdixin holê. Hat xwestin ku şert û mercên van mirinan bi awayekî zelal bên lêkolînkirin û heke îhtîmala îhmalkariyê, şîdetê an sûdeke din hebe, lêpirsînên serbixwe û bi bandor bên kirin.

Her wiha hate tekez kirin ku mafên jin û ciwanên penaber ên ji bo cihê lêmayînê yê ewle, piştgiriya derûnî, şêwirmendiya hiqûqî û parastina li hember şîdetê divê bên garantîkirin.

MAFÊ JIYANA JINAN BERPIRSIYARIYA HEVPAR E

Di daxuyaniyê de hate gotin ku sûcên revandin û kolekirina jinên Êzidî ji aliyê DAÎŞ’ê ve li Şengalê, gefên li ser destkeftiyên jinan li Rojava û zext û cezayên îdamê yên li dijî jinan li Îran û Rojhilatê, di nav xebata hevpar a azadî û dadmendiyê de cih digirin.

Di daxuyaniyê de hate bal kişandin ku şîdeta li dijî jinan sînor nas nake. Hate gotin ku tevî ku şert û awayên şîdetê ji hev cuda bin, parastina mafê jiyanê, îrade û azadiya jinan berpirsiyariyeke hevpar e.

MEKANÎZMAYÊN PARASTINA JINAN DIVÊ BÊN XURTKIRIN

KON-MED û YJK-E li dijî wê yekê ne ku şîdeta li dijî jinan tenê piştî kuştinan dibe mijara rojevê. Wan diyar kir ku divê şert û mercên civakî yên ku dibin sedema şîdetê bên lêkolînkirin.

Di daxuyaniyê de hate xwestin ku mekanîzmayên parastina jinan li Almanyayê bên xurtkirin, xaniyên penaberiyê yên jinan û navendên şêwirmendiyê bên piştgirîkirin, serlêdanên jinên ku rastî şîdetê hatine an di bin gefa şîdetê de ne bi cidî bên nirxandin û ji bo pêşîgirtina li kuştinên jinan gavên bi bandor bên avêtin.

JI 1’Ê MIJDARÊ HETA 8’Ê ADARÊ ÇALAKÎ BÊN LIDARXISTIN

YJK-E û KON-MED diyar kirin ku şîdeta li dijî jinan ne tenê pirsgirêka jinan, lê pirsgirêka tevahiya civakê ye û bang li hemû civakê kirin ku bi hevkariya civakî beşdarî vê têkoşînê bibin.

Di navbera 1’ê Mijdarê û 8’ê Adarê de dê li seranserê Almanyayê semîner, xebatên perwerdehiyê û çalakiyên cuda bên lidarxistin. Di van xebatan de dê bi taybetî ev pirs bên nîqaşkirin: “Malbata demokratîk çi ye, ew çawa tê avakirin û çima girîng e?” Her wiha, di çarçoveya 25’ê Mijdarê, Roja Navneteweyî ya Têkoşîna li Dijî Şîdeta li ser Jinan de, tê armanc kirin ku pirsgirêkên jinan zêdetir bên xuyakirin.

Di daxuyaniya hevbeş de hate gotin ku civakeke ku jin di malên xwe, kolanan, cihên kar û kampoyên penaberan de bêyî tirs bijîn û ciwan jî bi hêvî li pêşerojê binêrin, gengaz e.

Daxuyanî bi van gotinan bi dawî bû: “Em li dijî qirkirina jinan jiyanê diparêzin! Em li dijî zihniyeta mêrperest azadiya jinan diparêzin!” û “Jin, Jiyan, Azadî!”