LI ROJHILATA NAVÎN QONAXA GIRÎNG: ABD ÊRÎŞÊN RAWESTAND, HEZARAN DENÎZPÊYADE BER BI HERÊMÊ VE DIÇIN

Di şerê ku di navbera Îran, Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê (ABD) û Îsraîl de li Rojhilata Navîn berdewam e de qonaxeke girîng dest pê kir. Serokê ABD-ê Donald Trump ragihand ku êrişên li ser binesaziya enerjiyê ya Îranê bi awayekî demkî hatine rawestandin, di heman demê de hat gotin ku hezarên denîzpêyadeyên Amerîkî ber bi herêmê ve têne şandin.

Li gorî nûçeyên ku di çapemeniya Amerîkî de hatine weşandin, bi taybetî rapora ku rojnameya The Wall Street Journal li ser bingeha agahdariyên rayedarên Amerîkî weşand, hereketiya leşkerî zêde bûye. Di raporê de hat gotin ku hezarên denîzpêyadeyên Amerîkî tê hêvîkirin ku di 27’ê Adarê, Roja Îniyê de bigihîjin Rojhilata Navîn. Ev dîrok bi dawîya miletê pênc rojî ku Washington ji bo vekirina Tengava Hürmüzê ji Îranê xwestibû tam li hev tê.

Di nav hêzên leşkerî yên ku ji aliyê Amerîkayê ve hatine şandin de keştiyên derketina amfîbî USS Tripoli (LHA-7) û USS New Orleans (LPD-18) hene. Hat ragihandin ku ev keştî bi nêzîkî 2 hezar û 200 denîzpêyadeyên girêdayî 31st Marine Expeditionary Unit ketine qada berpirsiyariyê ya United States Central Command (CENTCOM). Her wiha Pentagon jî fermana tevgera li herêmê daye 11th Marine Expeditionary Unit ya ku li ser keştiya USS Boxer (LHD-4) ye, ku di hefteyên pêş de ber bi herêmê ve hereket bike.

Nirxên petrolê bi tundî kêm bûn

Di aliyekî din de, piştî ku Trump ragihand ku êrişên li ser santralên elektrîkê û binesaziya enerjiyê ya Îranê bi 5 rojan hatine rawestandin, di bazarên enerjiyê yên cîhanê de guhertoyek mezin çêbû. Hat ragihandin ku nirxên petrolê ji sedî 10 zêdetir daketin.

Trump di platforma civakî Truth Social de di peyamekê de got ku ji bo kirina “axaftinên bi encam” bi Îranê re fermana rawestandina êrişan daye. Wî di peyama xwe de got:
“Min fermana rawestandina hemû êrişên leşkerî li ser santralên elektrîkê û binesaziya enerjiyê ya Îranê da Wezareta Şerê.”

Bilançoa “Operasyona Hêrsê ya Destanî”

Hêzên Amerîkî jî li ser mezinahiya operasyona leşkerî agahdariyên nû parve kirin. CENTCOM di daxuyaniyekê de got ku di çarçoveya operasyona bi navê Operation Epic Fury de gelek hedef li nav Îranê hatine girtin.

Li gorî daxuyanîyê:

• Hêzên Amerîkî li Îranê zêdetirî 9 hezar hedef vurandine.
• Zêdetirî 140 keştiyên Îranî û botên şerê hatine tunekirin an jî zirara giran dîtine.
• Di çarçoveya operasyona de zêdetirî 9 hezar firîna şerê (sorti) hatine kirin.

CENTCOM diyar kir ku êriş bi taybetî li ser bingehên fuzeyê, depoyên cebilxaneyê yên binerd û hêzên deryayî yên leşkerî hatine kirin. Di herêmê de hereketiya leşkerî berdewam e, lê tê gotin ku hewlên dîplomatîk heta niha encamek zelal dernexistine.