MALBATÊN WINDAYÎ: EM Ê QET JI TÊKOŞÎNA XWE VAZ NEKIN

Malbatên kesên windayî yên li Amed, Êlih û Colemêrgê hatin cem hev, daxwaza eşkerekirina çarenûsa kesên ku salên dirêj ji wan agahî nayê û darizandina kesên berpirsiyar kirin. Di çalakiyan de hat diyarkirin ku heta çarenûsa hemû kesên windayî neyê eşkerekirin, têkoşîna ji bo dad û rastiyê dê bidome.

Çalakiyên ku ji aliyê Komeleya Mafên Mirovan (ÎHD) û malbatên kesên windayî ve bi şiyara “Winda bibin, sûcdar bêne darizandin” tên lidarxistin, vê hefteyê jî berdewam bûn. Li Amedê çarenûsa Îbrahîm Gündem hat pirsîn, li Êlihê daxwaza darizandina kesên berpirsiyar ji mirina Hatice Atalay û li Colemêrgê jî ji mirina Sait Akın hat kirin.

HEFTA 919’AN LI AMEDÊ

Şaxa Amedê ya ÎHD û malbatên kesên windayî di hefteya 919’an a çalakiyên xwe de li ber Monumenta Mafê Jiyanê ya li Parka Koşuyoluyê ya navçeya Rezanê hatin cem hev. Di çalakiyê de wêneyên kesên windayî hatin hilgirtin û daxwazên dad û rastiyê hatin dubarekirin.

Berî çalakiyê, parlementerê Amedê Sezgin Tanrıkulu got ku ji bo avakirina aştiyeke domdar divê bi rabirdûyê re rû bi rû bê rawestan. Piştre endamê Desteya Rêveber a Şaxa Amedê ya ÎHD Bawer Çindemir çîroka Îbrahîm Gündem vegot; kesê ku di 25’ê Îlona 1991’an de piştî ku hat girtin, careke din ji wî agahî nehat.

Çindemir got ku Gündem di sala 1952’an de li Taxa Qenderhel a Hezro hatibû dinyayê, zewicî bû û bavê 9 zarokan bû û malbata wî debara xwe ji cotkarî û ajalparêziyê dikir. Li gorî vegotina Çindemir, Yüzbaşı Kenan Şahin û leşkerên bi wî re şevekê li mala Ahmet Gündem dorpêç kirin û Îbrahîm Gündem girtin. Tevî ku ji malbatê re hatibû gotin ku dê sibê were berdan, ji Gündem careke din agahî nehat.

Hat gotin ku daxwazên malbatê jî encam nedan û çarenûsa Gündemê hîn jî nehat ronîkirin.

DAYIKA WÎ BERÎ KU ÇARENÛSA KURÊ XWE BIZANIBE JIYANÊ XWE JI DEST DA

Çindemir got ku mala Ahmet Gündem di 15’ê Sibata 1993’an de ji aliyê leşker û parêzvanan ve hat şewitandin û malbata 15 kesî neçar ma ku koçî navenda Amedê bibe. Wî diyar kir ku dayika Îbrahîm Gündem, Meyrem Gündem, salan li benda nûçeyên kurê xwe ma, lê bêyî ku çarenûsa wî bizanibe jiyana xwe ji dest da.

Çindemir got ku heta çarenûsa Îbrahîm Gündem û hemû kesên din ên windayî neyê eşkerekirin, ew ê têkoşîna xwe bidomînin. Çalakî bi rûniştina deqîqeyekê ya ji bo bîranîna Gündem û kesên ku di sûcên siyasî yên bêberpirsiyarî de jiyana xwe ji dest dane, bi dawî bû.

LI ÊLIHÊ JI BO HATİCE ATALAY DAXWAZA DADÊ

Şaxa Êlihê ya ÎHD û malbatên kesên windayî di hefteya 755’an a çalakiyên xwe de li ber Monumenta Mafên Mirovan a li Kolana Gülistanê hatin cem hev. Di çalakiyê de pankarta “Winda bibin, sûcdar bêne darizandin” hat vekirin û parêzerên mafên mirovan û nûnerên partiyên siyasî beşdar bûn.

Di çalakiya vê hefteyê de dosyaya Hatice Atalay, ku di 10’ê Îlona 1996’an de li navçeya Pîranê ya Amedê jiyana xwe ji dest da, hat rojevê. Endamê ÎHD Hüseyin Elçi vegotina kurê Atalay, Hacı Atalay, li ser bûyerê parve kir.

Li gorî vê vegotinê, Hatice Atalay bi mêrê xwe û cîranê xwe Hatice Akkoç re şevê çûn baxçeyên sebzeyan ên li hember Midûriyeta Ewlehiyê ya Dîcleyê da ku av bidin. Berê ji aliyê wan ve ji rayedarên ewlehiyê re hatibû ragihandin ku sıra avdanê ya wan e. Di dema avdana baxçeyê de ji aliyê Girê Ziyaretê ve bi çekên dirêjbar dengê guleyan hat.

Hat vegotin ku piştî birîndarbûna Hatice Atalay, heta sibehê rê nedan ku ew were birin nexweşxaneyê û piştî dozger û bijîşk hatin cihê bûyerê, hat diyarkirin ku Atalay jiyana xwe ji dest daye. Di daxuyaniyê de hat gotin ku rayedarên ewlehiyê îdiayên têkildarbûna wan bi bûyerê re red kirine.

Piştî daxuyaniyê çalakiya rûniştinê hate kirin.

LI GEVERÊ JI BO SAIT AKIN DAXWAZA DADÊ

Şaxa Colemêrgê ya ÎHD di hefteya 245’an a çalakiyên xwe de li Kolana Hunerê ya Geverê hat cem hev. Di çalakiyê de wêneyên kesên windayî û yên jiyana xwe ji dest dane hatin hilgirtin û daxwaza darizandina kesên ku berpirsiyarê mirina Sait Akın, ku di 25’ê Îlona 1995’an de li gundê Karlı jiyana xwe ji dest da, hat kirin.

Hevserokê Şaxa Colemêrgê ya ÎHD Ozan Akbaş di daxuyaniya xwe de piştî bîranîna Musa Anter, çîroka Sait Akın vegot. Li gorî vegotina Akbaş, leşkerên di bin fermandariya Binbaşı Mehmet Emin Yurdakul de li gundê Karlı operasyon kirin. Gundî li meydanê hatin komkirin û li ber çavên malbatên wan li mêran îşkence hat kirin.

Akbaş got ku gundî ji bo nîşandana cihê stargehekê ya li nêzî gundê birin herêma operasyonê. Sait Akın jî li herêma stargehê neçar hate kirin ku kolandinê bike. Piştî ku li dijî vê derket, îşkence li wî hat kirin û paşê bi zorê şandin cihê kolandinê. Di dema kolandinê de teqînek çêbû û Akın jiyana xwe ji dest da.

HAT GOTIN KU PÊŞIYA GAVEKÊN HUQÛQÎ HATIYE GIRTIN

Akbaş îdia kir ku piştî ku hin gundî gihiştin parlamenterê Hakkariyê yê wê demê, bi hatina walî li herêmê, pêşî li kuştina girseyî ya mezintir hate girtin.

Akbaş got ku cenazeyê Sait Akın li ber Nexweşxaneya Dewleta Geverê hat hiştin û endamê ÎHD Vahap Canan wî teslim girt. Wî got ku 9 gundî ku hatibûn girtin, piştî 11 rojan bêyî ku bên şandin dadgehê hatin berdan. Akbaş diyar kir ku gundî û malbata Akın hatine tehdîtkirin ku derbarê bûyerê de nepeyivin û serlêdana malbatê ya li dozgeriyê jî bê encam maye.

Akbaş daxwaza dadê ji bo Sait Akın û hemû welatiyên ku çarenûsa wan hîn nehat ronîkirin dubare kir û got ku heta çarenûsa kesên windayî neyê eşkerekirin, dê têkoşînê bidomînin.