HÜRMÜZ BOĞAZI’NIN KAPANMASI IRAK’I ALTERNATİF ARAYIŞINA İTTİ: GÖZLER KÜRDİSTAN BÖLGESİ–CEYHAN HATTINDA

ABD ve İsrail ile İran arasında devam eden savaşın etkileri enerji piyasasında hissedilmeye devam ederken, Hürmüz Boğazı’nın kapanması Irak’ı petrol ihracatı için yeni yollar aramaya yöneltti. Bağdat yönetimi, petrol sevkiyatını yeniden artırmak amacıyla Kürdistan Bölgesi üzerinden Türkiye’deki Ceyhan Limanı’na uzanan boru hattını yeniden devreye almayı değerlendiriyor.

Irak Petrol Bakanlığı’ndan üst düzey bir yetkiliye göre, hükümetin ilk planı Kerkük’te üretilen petrolün Kürdistan Bölgesi’ndeki mevcut boru hattı üzerinden Ceyhan Limanı’na gönderilmesi. Yetkili, güvenlik risklerinin arttığı mevcut ortamda petrol ihracatının sürdürülmesi için farklı senaryolar üzerinde çalıştıklarını belirtti.

Plan kapsamında başlangıçta Kerkük’ten günlük yaklaşık 250 bin varil petrolün söz konusu hat üzerinden ihraç edilmesi hedefleniyor. İhracatın yeniden başlaması halinde ilerleyen dönemde bu miktarın artırılabileceği ifade ediliyor.

Ürdün seçeneği de masada

Irak yönetimi yalnızca kuzey hattını değil, alternatif güzergâhları da değerlendiriyor. Petrol Bakanlığı kaynakları, Ürdün hükümetiyle petrol ihracatının bu ülke üzerinden artırılması konusunda görüşmelerin sürdüğünü ve bunun da önemli seçeneklerden biri olduğunu aktardı.

Yetkililer, Avrupa ve küresel pazarlara petrol ulaştırmanın en hızlı yollarından birinin Kürdistan Bölgesi’ndeki boru hattı olduğunu vurgularken, federal hükümetin bu hattı kullanma yetkisine sahip olduğunu belirtiyor.

Kürdistan Bölgesi ile görüşmeler sürüyor

Bağdat yönetiminin bu plan doğrultusunda Kürdistan Bölgesi Hükümeti ile temaslarını sürdürdüğü bildirildi. Görüşmelerden olumlu sonuç çıkması halinde petrol ihracatının gelecek haftadan itibaren yeniden başlaması bekleniyor.

Kaynaklara göre Bağdat yönetimi, söz konusu iş birliğinin sağlanması durumunda önümüzdeki aylarda Kürdistan Bölgesi’ne gönderilen maaş ödemelerinin kolaylaştırılması yönünde de taahhütte bulundu.

Mevcut ihracat oldukça düşük

Şu anda Kürdistan Bölgesi’nden Ceyhan’a yapılan petrol sevkiyatı oldukça sınırlı düzeyde bulunuyor. Günlük ihracat bazı günlerde 40 bin varile ulaşırken, bazı günlerde ise 20 bin varile kadar düşüyor. Bu miktarın boru hattının tam kapasiteyle işletilmesi için yetersiz olduğu belirtiliyor.

Irak’ın üretimi de geriledi

İran’daki savaş başlamadan önce Irak’ın günlük petrol üretimi yaklaşık 4 milyon 350 bin varil seviyesindeydi. Ancak savaşın bölgesel etkileri nedeniyle üretimin şu anda günlük 3 milyon varilin altına düştüğü ifade ediliyor.

İran merkezli savaşın ikinci haftasına girdiği ve 12’den fazla ülkenin dolaylı ya da doğrudan dahil olduğu çatışmaların, özellikle Hürmüz Boğazı’nın 11 gündür kapalı olmasıyla birlikte küresel petrol arzını ciddi biçimde etkilediği değerlendiriliyor. Enerji piyasalarında yaşanan bu gelişmeler, bölge ülkelerini yeni ihracat rotaları aramaya yöneltiyor.