PARİS’TE “HÜRMÜZ” ZİRVESİ: AVRUPA’DAN ABD’SİZ GÜVENLİK MİSYONU GİRİŞİMİ

Fransa öncülüğünde Paris’te düzenlenen zirvede, Hürmüz Boğazı’nda seyrüsefer güvenliğini sağlamak amacıyla ABD’nin dahil olmadığı uluslararası bir misyonun oluşturulması gündeme alındı. Avrupa’nın önde gelen liderlerinin katıldığı toplantıda, bölgedeki ticari gemi trafiğinin yeniden güvence altına alınması hedefleniyor.

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Almanya Şansölyesi Friedrich Merz, Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer ve İtalya Başbakanı Giorgia Meloni zirvede bir araya geldi. Toplantıya ayrıca Avrupa, Ortadoğu, Asya ve Latin Amerika’dan yaklaşık 30 ülkenin temsilcisi çevrim içi olarak katıldı.

Fransız Cumhurbaşkanlığı, Hürmüz Boğazı’ndaki güvenliği “acil bir öncelik” olarak değerlendirirken, küresel ekonomi açısından kritik öneme sahip bu su yolunda ticari geçişlerin güvenliğinin sağlanmasının zorunlu olduğunu vurguladı.

Fransa ve Birleşik Krallık, bölgede çatışmaların sona ermesi halinde devreye girecek bir güvenlik misyonu için hazırlıkların sürdüğünü açıkladı. Bu kapsamda özellikle deniz taşımacılığının korunması ve mayın temizleme faaliyetlerinin desteklenmesi planlanıyor.

Elysee Sarayı’ndan yapılan açıklamada, kurulması planlanan misyonun tamamen savunma amaçlı olacağı ve yalnızca çatışmaya taraf olmayan ülkelerin katılımına açık olacağı belirtildi. ABD’nin bu misyona dahil edilmeyeceği, ancak teknik düzeyde koordinasyonun mümkün olabileceği ifade edildi.

Misyonun hayata geçirilmesi için ise öncelikle bölgedeki çatışmaların tamamen sona ermesi şart koşuluyor. Paris yönetimi, İran’dan boğazdan geçen gemilere yönelik saldırı yapılmayacağına dair güvence talep ederken, ABD’den de geçişlerin engellenmemesi yönünde taahhüt bekliyor.

Ayrıca boğazın mayınlanmaması ve gemilerden geçiş ücreti alınmaması gerektiği vurgulanırken, İran tarafından zaman zaman dile getirilen “geçiş ücreti” önerisinin kabul edilmeyeceği açıkça ifade edildi.

Planlanan misyon kapsamında ülkelerin katkıları kendi askeri ve teknik kapasitelerine göre şekillenecek. Fransa’nın bölgede bir uçak gemisi, yaklaşık 10 savaş gemisi ve 50 civarında uçağı bulunduğu belirtilirken, Almanya’nın mayın temizleme ve deniz gözetimi alanlarında katkı sunabileceği kaydedildi.

Zirvenin ardından, gelecek hafta Birleşik Krallık’ta ikinci bir uluslararası toplantının yapılması planlanıyor. Londra’nın kuzeybatısındaki Northwood’da düzenlenecek bu toplantıda da Hürmüz Boğazı’nın güvenliği ana gündem maddesi olacak.