MARMARA BÖLGESİ CEZAEVLERİNDE ÜÇ AYDA 899 HAK İHLALİ TESPİT EDİLDİ

İnsan Hakları Derneği (İHD) İstanbul Şubesi, 2026 yılının temmuz, ağustos ve eylül aylarını kapsayan “Marmara Bölgesi Hapishaneleri Hak İhlalleri Raporu”nu açıkladı. Raporda, cezaevlerinde kapasitenin üzerinde tutuklu ve hükümlü bulunduğu belirtilirken, üç aylık dönemde toplam 899 hak ihlali tespit edildiği kaydedildi.

Rapor, İHD İstanbul Şubesi’nin Beyoğlu’nda bulunan dernek binasında düzenlediği basın toplantısıyla kamuoyuna duyuruldu. Toplantıda raporu, İHD Merkez Yürütme Kurulu (MYK) üyesi Gülseren Yoleri, İHD İstanbul Şubesi Hapishane Komisyonu Eş Sözcüsü Meral Nergis Şahin ve komisyon üyesi Sevilay Yılmaz Birgin açıkladı.

İHD’ye yapılan başvurular ve internet sitelerinde gerçekleştirilen taramalar sonucunda belirlenen 899 hak ihlalinin dağılımı şöyle sıralandı:

• Yaşam hakkına yönelik ihlaller: 3
• Sağlık hakkı ihlalleri: 117
• Darp, kötü muamele, onur kırıcı davranış ve işkence: 258
• İletişim hakkı ihlalleri ve tecrit: 136
• Yeterli ve sağlıklı beslenme, temiz suya erişim ve öz bakım ihtiyaçlarının karşılanmasına ilişkin ihlaller: 293
• Adalete erişim hakkı ihlalleri: 28
• Haksız tutukluluk ve infazda eşitlik ilkesine aykırılıklar: 39
• Açlık grevleri: 6
• İnternet taramasında tespit edilen diğer hak ihlalleri: 15

“HAK İHLALLERİNDEKİ ARTIŞ DEVAM EDİYOR”

Raporun değerlendirme bölümünde, cezaevlerindeki mahpus sayısındaki artışla birlikte hak ihlallerinin de devam ettiği belirtildi. Yetkililerin farkında olduğu ve basit önlemlerle çözülebilecek sorunların dahi çözümsüz bırakıldığı ifade edilen raporda, bunun temel nedeninin hükümetin insan hakları ve özellikle mahpus hakları ihlallerine yol açan politika ve tutumlarında ısrar etmesi olduğu kaydedildi.

Hak ihlallerinin önüne geçilmesinin tek yolunun bu alandaki mücadelenin güçlendirilmesi olduğu vurgulanan raporda, İHD İstanbul Şubesi Hapishane Komisyonu’nun çalışmalarının yalnızca yaşanan sorunları kayıt altına almakla sınırlı olmadığı belirtildi.

Komisyonun temel amaçları arasında mahpusların sesini duyurmak, ağır sorunları görünür kılmak, toplumsal duyarlılık oluşturmak ve yetkililerle kamuoyunun dikkatini hak ihlallerine çekerek bunların önlenmesine katkı sunmak olduğu ifade edildi.

Raporda, verilerin Marmara Bölgesi’ndeki cezaevlerinden komisyona ulaşan sınırlı sayıdaki başvuruya dayandığı, buna rağmen genel durumu anlamaya yardımcı olduğu belirtildi. Cezaevlerindeki hak ihlallerinin yalnızca mahpusların mücadelesiyle değil, dışarıdan yürütülecek mücadelenin desteğiyle önlenebileceğine dikkat çekilerek mahpuslarla ve aileleriyle dayanışma çağrısı yapıldı.

HAK İHLALLERİ 16 CEZAEVİNDE İNCELENDİ

Raporda hak ihlallerinin araştırıldığı 16 cezaevi şöyle sıralandı:

1. Marmara/Silivri Kampüs Cezaevi
2. Marmara Kadın Kapalı Cezaevi
3. Tekirdağ 1 ve 2 No’lu F Tipi Cezaevleri
4. Bakırköy Kadın Kapalı Cezaevi
5. Ümraniye Kapalı Cezaevi
6. Kandıra 2 No’lu F Tipi Cezaevi
7. Edirne Açık Cezaevi
8. Edirne F Tipi Cezaevi
9. Edirne L Tipi Cezaevi
10. Metris R Tipi Cezaevi
11. Sakarya Ferizli 2 No’lu Cezaevi
12. Maltepe 2 No’lu L Tipi Cezaevi
13. İzmir Kırıklar 1 No’lu F Tipi Cezaevi
14. Bolu F Tipi Cezaevi
15. Irak Bağdat Cezaevi

Raporda, hak ihlallerinin incelendiği cezaevlerinin sayısı 16 olarak belirtilirken, aktarılan listede kurumlar bu şekilde sıralandı.